PL EN
ARTYKUŁ ORYGINALNY
Wsparcie ucznia z doświadczeniem migracyjnym w polskiej szkole
 
Więcej
Ukryj
1
-, Fundacja Inna Przestrzeń, Polska
AUTOR DO KORESPONDENCJI
Aleksandra Gulińska   

-, Fundacja Inna Przestrzeń, Nowy Świat 23/25, 00-029, Warszawa, Polska
Data nadesłania: 28-02-2021
Data ostatniej rewizji: 30-04-2021
Data akceptacji: 04-05-2021
Data publikacji: 31-08-2021
 
Rozprawy Społeczne/Social Dissertations 2021;15(2):40–54
 
SŁOWA KLUCZOWE
DZIEDZINY
STRESZCZENIE
Streszczenie: Celem artykułu jest analiza narzędzi, które, w zamierzeniu ustawodawcy, mają służyć wsparciu adaptacji migrantów w polskich szkołach, oraz tego, jak funkcjonują one w praktyce. Materiał i metody: Autorka omawia kolejne narzędzia, przyglądając się brzmieniu przepisów w ustawie Prawo oświatowe oraz odpowiednim aktom wykonawczym. Zestawia je także z wypowiedziami praktyków zebranymi podczas wywiadów przeprowadzonych w latach 2013-21. Wyniki: Uchwycono proces jaki zaszedł w polskiej edukacji w kontekście obecności w nich dzieci migrantów oraz zwiększającej się ich liczby w placówkach oświatowych oraz poznano aktualne postulaty w zakresie zmian systemowych, jakie stawiają przez prawodawcami dyrektorzy, nauczyciele oraz rodzice i uczniowie. Wnioski: Mimo zauważalnego postępu w zakresie dostosowania polskich szkół do potrzeb dzieci z doświadczeniem migracyjnym, nadal niektóre zastosowane rozwiązania okazują się nieprecyzyjne lub nie do końca odpowiadające rzeczywistym potrzebom.
 
REFERENCJE (35)
1.
Anderson A., Hamilton R., Moore D. W., Loewen S., Frater-Mathieson K. (2003). Education of Refugee Children: Theoretical Perspectives and Best Practice. W: R. Hamilton, D. Moore (red.), Educational Interventions for Refugee Children, (s. 1-11). New York: Routledge.
 
2.
Butarewicz-Głowacka A. (2015). Nie(równość) szans edukacyjnych uczniów cudzoziemskich w polskiej szkole – komunikat z badań. Parezja: 2(4), s. 101-117.
 
3.
Chrzanowska A. (2009). Asystent kulturowy – innowacyjny model pracy w szkołach przyjmujących dzieci cudzoziemców. Warszawa: Stowarzyszenie Interwencji Prawnej.
 
4.
CKE (2020). Komunikat dyrektora Centralnej Komisji Egzaminacyjnej z 20 sierpnia 2020 r. w sprawie szczegółowych sposobów dostosowania warunków i form przeprowadzania egzaminu ósmoklasisty w roku szkolnym 2020/2021. Warszawa: Centralna Komisja Egzaminacyjna.
 
5.
Czerwonna S. (2011). Mniejszości narodowe i etniczne w strategii kulturowo-politycznej państwa polskiego: czy jest to model idealny?. Nowa Polityka Wschodnia: 1(1), s. 249-267.
 
6.
Górska K., Korczak L. (2014). Integracja w szkole dzieci z rodzin uchodźców. Edukacja Ustawiczna Dorosłych, 4(87), s 18-32.
 
7.
Gulińska A., Kawka A. (2014). Elastyczne metody wprowadzania do szkół dzieci z doświadczeniem migracyjnym – przykłady, praktyki. Warszawa: Fundacja Inna Przestrzeń, Stowarzyszenie Homo Faber.
 
8.
Januszewska E. (2015). Uczeń cudzoziemski w polskiej szkole. Założenia teoretyczno-badawcze. Journal of Modern Science, 4(27), s. 11-32.
 
9.
Klaus W. (2006). Prawo cudzoziemców do edukacji w Polsce. W: W. Klaus (red.), Prawne uwarunkowania integracji uchodźców w Polsce. Komentarz dla praktyków, Warszawa: Stowarzyszenie Interwencji Prawnej.
 
10.
Markowska-Manista U., Pasamonik B. (red. nauk). (2017a). Kryzys migracyjny. T. 1. Perspektywa społeczno-kulturowa. Warszawa: Wydawnictwo Akademii Pedagogiki Specjalnej.
 
11.
Markowska-Manista U., Pasamonik B. (red. nauk) (2017b). Kryzys migracyjny. T. 2. Perspektywa pedagogiczno-psychologiczna. Warszawa: Wydawnictwo Akademii Pedagogiki Specjalnej.
 
12.
MIPEX (2011). Kraków. Konferencja „Edukacja międzykulturowa w kontekście migracji docelowej. Pobrane z: https://www.mipex.eu/krakow-ko... (dostęp: 14.01.2021).
 
13.
Mironowicz E. (2012). Polityka narodowościowa PRL. Białystok: Wydanie Białoruskiego Towarzystwa Historycznego.
 
14.
Młynarczuk-Sokołowska A., Szostak-Król K. (2019). Różnorodność i inkluzja w edukacji – wybrane aspekty wspierania uczniów z doświadczeniem migracji. W: I. Chrzanowska, G. Szumski (red. nauk.), Edukacja włączająca w przedszkolu i szkole, Warszawa: Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji, s. 278-287.
 
15.
Najwyższa Izba Kontroli (2019). Kształcenie dzieci rodziców powracających do kraju oraz dzieci cudzoziemców. Informacja o wynikach kontroli. KNO.430.014.2019. Nr ewid. 42/2020/P/19/028/KNO. Warszawa: Najwyższa Izba Kontroli.
 
16.
Nowicka E. (2015). Dzieci w migracjach. Doświadczenia z badań w Polsce. Studia Migracyjne – Przegląd Polonijny, 41(2), s. 123-143.
 
17.
Pędziwiatr K., Stonawski M., Brzozowski J. (2019). Imigranci w Krakowie w świetle danych rejestrowych. Kraków: Centrum Zaawansowanych Badań Ludnościowych i Religijnych. Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie.
 
18.
Pogorzała E. (2012a). Migracje jako wyzwanie dla polityki oświatowej państwa polskiego. Aspekty politologiczno – prawne. W: P. Kaczmarczyk, M. Lesińska (red.) Krajobrazy migracyjne Polski. Warszawa: Ośrodek Badań nad Migracjami UW, s. 237-261.
 
19.
Pogorzała E. (2012b). Konferencja poświęcona roli asystentów kulturowych oraz edukacji międzykulturowej dzieci cudzoziemskich w polskich szkołach, Lublin, 18 maja 2012 r.. Pobrane z: https://ec.europa.eu/migrant-i... (dostęp: 15.01.2021).
 
20.
Pogorzała E. (2016). Polski system oświaty wobec wyzwań migracyjnych. W: A. Adamczyk, A. Sakson, C. Trosiak (red.),: Polityczne i społeczne aspekty wielokulturowości Migracje i mniejszości. Poznań: Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, s.165-174.
 
21.
Polityki Migracyjne (2014). Lokalne/międzysektorowe polityki na rzecz migrantów. Podsumowanie projektu. Pobrane z: http://www.politykimigracyjne.... (dostęp: 15.04.2021)
 
22.
Sośniak M., Łakoma K., Kosiedowski Ł., Heleniak G., Mierzejewski P. (2013). Realizacja prawa małoletnich cudzoziemców do edukacji. Raport RPO. Warszawa: Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich.
 
23.
Szelewa D. (2010). Integracja a polityka edukacyjna. Warszawa: Centrum Stosunków Międzynarodowych.
 
24.
Udsc.gov.pl (2020a). Kontakt do ośrodków. Pobrane z: https://udsc.gov.pl/uchodzcy-2... (dostęp: 15.01.2021).
 
25.
Udsc.gov.pl (2020b), Etap wstępny, Pobrane z: https://udsc.gov.pl/uchodzcy-2... (dostęp: 15.01.2021).
 
26.
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej, Dz. Urz. UE C 326 z 26.10.2012, s. 391.
 
27.
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., Dz. U. z 1997 r. nr 78, poz. 483.
 
28.
Konwencja o prawach dziecka, przyjęta przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych dnia 20 listopada 1989 r., Dz. U. z 1991 r. nr 120, poz. 526.
 
29.
Międzynarodowy pakt praw gospodarczych, społecznych i kulturalnych otwarty do podpisu w Nowym Jorku dnia 19 grudnia 1966 r., Dz. U. z 1997 r. nr 38, poz. 169.
 
30.
Rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki z dnia 5 listopada 2020 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, Dz. U. z 2020 r. poz. 1960.
 
31.
Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 sierpnia 2020 r. w sprawie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, Dz. U. z 2020 r. poz. 1389.
 
32.
Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie szczególnych rozwiązań w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, Dz. U. z 2020 r. poz. 493.
 
33.
Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 23 sierpnia 2017 r. w sprawie kształcenia osób niebędących obywatelami polskimi oraz osób będących obywatelami polskimi, które pobierały naukę w szkołach funkcjonujących w systemach oświaty innych państw, Dz. U. z 2017 r. poz. 1655.
 
34.
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, Dz. U. z 2004 r. nr 64, poz. 593.
 
35.
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe, Dz. U. z 2020 r. poz. 910.
 
eISSN:2657-9332
ISSN:2081-6081