REVIEW ARTICLE
Creativity and imagination in school education as the foundation of creative learning
More details
Hide details
1
Instytut Nauk Pedagogicznych
Wydział Nauk Społecznych, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, Polska
Submission date: 2026-05-18
Acceptance date: 2026-06-24
Publication date: 2026-07-17
Corresponding author
Katarzyna Nosek-Kozłowska
Instytut Nauk Pedagogicznych
Wydział Nauk Społecznych, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie, ul. Żołnierska 14, 10-561 Olsztyn, Polska
Rozprawy Społeczne/Social Dissertations 2026;20(1):182-193
KEYWORDS
TOPICS
ABSTRACT
Abstract: The aim of the article is to demonstrate the significance of imagination as an
important component of contemporary education and to indicate its role in developing
creativity, reflectiveness, and active learning. Material and Methods: The article employs a literature review method based on studies
in pedagogy, psychology, and didactics. The theoretical reflection includes an analysis
of the relationship between imagination and creativity, the role of narrative thinking in
the learning process, and the importance of imagination in constructing knowledge and
understanding reality. Particular attention is given to the use of storytelling, metaphor,
and scenario-based activities as educational tools supporting content interpretation,
reflection, and student engagement in the educational process. Results: The analysis demonstrated that imagination plays an important role in cognitive
and creative processes by supporting the interpretation of experiences, the development
of creativity, and students’ active participation in education. Narrative, metaphor, and
creative activities foster deeper understanding of content, strengthen motivation for
learning, and develop reflective and communicative competences. Conclusions: Marginalizing imagination in school practice limits students’ opportunities
for creative and reflective functioning. The conscious use of narrative, metaphor, and
creative activities may enhance the effectiveness of the educational process and support
the development of competences necessary in the contemporary world.
REFERENCES (36)
1.
Czerepaniak-Walczak, M. (2024). Gdy wyobraźnia generuje rzeczywistość. O Tadeusza Lewowickiego wizji wyobrażeniach i wdrożeniach idei międzykulturowości. Pedagogika Społeczna, 4(94), 25-34.
https://doi.org/10.35464/1642-....
2.
Dobrołowicz, W. (1995). Psychodydaktyka kreatywności. Wydawnictwo Wyższej Szkoły Pedagogiki Specjalnej.
3.
Dudzikowa, M. (2010). Esej o codzienności szkolnej z perspektywy metafory. W: M. Czerepaniak-Walczak, M. Dudzikowa (red.), Wychowanie. Pojęcia – procesy – konteksty. Interdyscyplinarne ujęcie. T. 5. Codzienność w szkole, szkoła w codzienności (s. 203-246). Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
4.
Fazlagić, J. (2019). Ocena kreatywności uczniów – wyzwanie dla systemu edukacji. W: J. Fazlagić (red.), Kreatywność w systemie edukacji (s. 134-158). Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji.
5.
Fazlagić, J. (2022). Dobre praktyki w zakresie wspierania kreatywności, innowacyjności i samodzielności uczniów szkół ponadpodstawowych. Ośrodek Rozwoju Edukacji.
6.
Gładkowska-Skrobas, I. (2024). Innowacja pedagogiczna. Wyobraź sobie – trening wyobraźni. Ośrodek Rozwoju Edukacji.
7.
Górniewicz, J. (1999). Wyobraźnia społeczna. W: D. Lalak, T. Pilch (red.), Elementarne pojęcia pedagogiki społecznej i pracy socjalnej. Wydawnictwo Akademickie ŻAK.
8.
Górniewicz, J. (2001). Kategorie pedagogiczne. Wydawnictwo Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego.
9.
Grabowska, A. (2024). Edukacja w XXI wieku. Barwna szkoła odpowiedzią na kryzys wyobraźni i kreatywności. Kultura i Wychowanie, 2(26), 63-94.
https://doi.org/10.25312/kiw.2....
10.
Hamer, H. (1994). Klucz do efektywności nauczania. Poradnik dla nauczycieli. Wydawnictwo Veda.
11.
Gardner, J. W. (1964). Self-Renewal, The individual and the innovative society. Literary Licensing.
12.
Kabat, M. (2013). Kreatywność w edukacji nauczyciela. Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza.
13.
Kąkol, U., Krupa, A., Kosieradzka, A., Smagowicz, J. (2015). Proste metody pobudzania kreatywności. W: A. Kosieradzka (red.), Metody i techniki pobudzania kreatywności w organizacji i zarządzaniu (s. 124-188). edu-Libri.
14.
Kłakówna, Z. A. (2023). Bierz i czytaj. Wydawnictwo Edukacyjne.
15.
Kopciuch, L. (2020). Kreatywność a wartości. Wydawnictwo UMCS.
16.
Kotowska, M. (2015). Metafora w dyskursie edukacyjnym. Przegląd Pedagogiczny, 1(29), 335-355.
17.
Kozielecki, J. (1966). Zagadnienia psychologii myślenia. Wydawnictwo Naukowe PWN.
18.
Kozielecki, J. (1988). O człowieku wielowymiarowym. Eseje psychologiczne. Wydawnictwo Naukowe PWN.
19.
Kožuh, A. (2021). Kreatywność w pracy nauczyciela i jego uczniów. Towarzystwo Naukowe Societas Vistulana.
20.
Kubiczek, B. (2004). Metody aktywizujące. Jak nauczyć uczniów uczenia się? Poradnik Nauczyciela. Wydawnictwo Nowik.
21.
Lakoff, G., Johnson, M. (2010). Metafory w naszym życiu. Wydawnictwo Aletheia.
22.
Lamri, J. (2020). Kompetencje XXI wieku. Wolters Kluwer.
23.
Nosek-Kozłowska, K. (2022). Kreatywność w pracy nauczycieli w dobie pandemii – sztuka, konieczność, a może wyzwanie?. Edukacja Elementarna w Teorii i Praktyce, 17(2(65)), 93-135.
https://doi.org/10.35765/eetp.....
25.
Rejniak-Majewska, A. (2014). Wyobraźnia. W: M. Saryusz-Wolska, R. Traba, J. Kalicka (red.), Modi memorandi. Leksykon kultury pamięci (s. 529-532). Wydawnictwo Naukowe Scholar.
27.
Runco, M. (2007). A Hierarchical Framework for the Study of Creativity. New Horizons in Education, 3, 1-9.
28.
Schulz, R. (1990). Twórczość. Społeczne aspekty zjawiska. Wydawnictwo Naukowe PWN.
29.
Sieradzka-Baziur, B. (2016). Wyobraźnia jako pojęcie. W: A. Królikowski, M. Łątkowski, B. Topij-Stemplińska (red.), Dzieło chwali mistrza (s. 197-209). Wydawnictwo WAM.
30.
Szmidt, K. J. (2007). Pedagogika twórczości. Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne.
31.
Szmidt, K. J. (2010). ABC kreatywności. Wydawnictwo Difin.
32.
Szuścik, U., Raszka, R. (red.). (2019). Innowacyjność w praktyce pedagogicznej. Tom 2. Refleksje pedagogiczne w teorii i praktyce. Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
33.
Stasiakiewicz, M. (2002). Zachowania twórcze w organizacji. W: M. Strykowska (red.), Współczesne organizacje – wyzwania i zagrożenia. Perspektywa psychologiczna. Wydawnictwo Fundacji Humaniora.
34.
Steiner, G. A. (red.). (1965). The Creative Organization. University of Chicago Press.
35.
Tomaszewska-Kołyszko, J. (2013). Opowieści edukacyjne, psychoedukacyjne i terapeutyczne w pracy z dziećmi. Psychologia Wychowawcza, 3, 150-164.
36.
Vetulani, J. (2011). Piękno neurobiologii. Wydawnictwo Homini.