WYCHOWANIE I KSZTAŁCENIE AKADEMICKIE W KONTEKŚCIE PROCESÓW SOCJALIZACJI I INKULTURACJI
 
Więcej
Ukryj
1
Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II
Data publikacji: 25-07-2019
 
Rozprawy Społeczne/Social Dissertations 2012;6(1):174–189
SŁOWA KLUCZOWE
STRESZCZENIE ARTYKUŁU
W kształceniu akademickim jest nie tylko istotne nauczanie, lecz również wychowanie, które nadaje szczególnego znaczenia procesowi kształcenia. Proces akademickiego kształcenia realizowany w ramach kształcenia zawodowego na poziomie wyższym, możemy rozpatrywać na przykładzie relacji między wychowaniem a socjalizacją zawodową i inkulturacją, a także szeroko rozumianą edukacją. W tym ostatnim pojęciu Zbigniew Kwieciński upatruje możliwość połączenia oddziaływań związanych z rozwojem człowieka i wspierających go w osiąganiu pełnej harmonii i dojrzałej osobowości w relacji do siebie samego, do świata i do społeczeństwa w ramach koncepcji dziesięciościanu, gdzie edukacja jest rozumiana jako złożona z dziesięciu procesów, charakteryzowanych przez dobór treści, przedmiotów, celów, procesów i skutków edukacyjnych jako: globalizacja, etatyzacja, nacjonalizacja, kolektywizacja (socjalizacja wtórna), polityzacja, biurokratyzacja, profesjonalizacja, socjalizacja (uspołecznienie pierwotne), inkulturacja i personalizacja wychowanie i jurydyfikacja, kształcenie i humanizacja. Taka koncepcja stawia edukację w relacji nadrzędności wobec wychowania rozumianego w znaczeniu wąskim oraz socjalizacji, a w relacji podrzędności wobec wychowania rozumianego w znaczeniu szerokim i stanowi wskazanie w planowaniu wychowania i kształcenia akademickiego, w kierunku opracowań bardziej złożonych, systemowych, kompleksowych – a najogólniej mówiąc – integralnych. Dokonując rozróżnienia między socjalizacją dziecięcą a socjalizacją dorosłych, artykuł wskazuje na uwikłanie kształcenia akademickiego w dużej mierze w socjalizację typu dziecięcego i na nieuchronność szoku kontaktu z rzeczywistością (reality shock) w zetknięciu z realiami pracy zawodowej, także w zawodzie pedagoga i nauczyciela. Nie oznacza to jednakże, że nie mamy podejmować działań zapobiegających tym wszystkim szkodom jakie powstają w wyniku nieprzygotowania absolwentów szkół wyższych do podjęcia profesjonalnych działań w pierwszych dniach ich pracy zawodowej po ukończeniu studiów. W związku z tym autor postuluje większe zbliżenie studiów do konkretnej rzeczywistości i do rzeczywistych problemów, a nade wszystko wyzwalanie nauczania akademickiego od jego tak często niestety obecnych alienujących je związków z ideologiami i stereotypami.
 
REFERENCJE (31)
1.
Allport G.W. (1988), Osobowość i religia, Warszawa, IW PAX.
 
2.
Arto A. (1984), Crescita e maturazione morale, Roma, LAS.
 
3.
Berger P.L., Luckmann T. (1983), Społeczne tworzenie rzeczywistości, Warszawa, PIW.
 
4.
Brim O.G., Jr. (1966), Socialization Through the Life Cycle, w: tenże (ed.), Socialization after Childhood: Two Essays, New York, Wiley.
 
5.
Chmielecka E., red. (2010), Autonomia programowa uczelni. Ramy kwalifikacji dla szkolnictwa wyższego, Projekt Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego „Krajowe Ramy Kwalifikacji w szkolnictwie wyższym jako narzędzie poprawy jakości kształcenia”, Warszawa, Oficyna Drukarska Jacek Chmielewski.
 
6.
Gajda J., red. (1993), Wybrane problemy animacji kulturalnej (Animator – proces i formy animacji kulturalnej – efekty), Lublin, UMCS.
 
7.
Giugni G. (1984), Introduzione allo studio delle scienze pedagogice, Torino, SEI.
 
8.
Humboldt A. (1889), Gesammelte Werke, t. III, Berlin.
 
9.
Jankowski D. (1996), Aktywność kulturalna – aspekty socjalizacyjne i edukacyjne, w: J. Gajda (red.), Pedagogika kultury a edukacja kulturalna. Rozwój historyczny, aktualność, perspektywy, Lublin–Dęblin, WSOSP, s. 138-151.
 
10.
Kargul J. (1997), Od upowszechnienia kultury do animacji kulturalnej, Toruń, Wydawnictwo Adam Marszałek.
 
11.
Kohlberg L. (1963), Sequence in Development of Moral Thought, „Vita Umana” 6, s. 51-63.
 
12.
Kohlberg L. (1963), The Development of Children’s Orientations toward a Moral Order, „Vita Umana” 6, s. 11-33.
 
13.
Kohlberg L. (1964), Development of Moral Character and Moral Ideology, w: M.L. Hoffman, L.W. Hoffman (eds), Review of Child Development Research, vol. I, New York, Russell Sage Foundation, s. 383-431,.
 
14.
Kohlberg L. (1981), The Philosophy of Moral Development. Moral Stages and the Idea of Justice, San Francisco, Harper & Row.
 
15.
Kramer M. (1976), Educational preparation for nurse roles, w: J.A. Williamson (ed.), Current perspectives in nursing education. The changing scene, Saint Louis, The C.V. Mosby Company, s. 102-103.
 
16.
Kubiak-Szymborska E., D. Zając D. (2002), Wokół podstawowych zagadnień teorii wychowania, Bydgoszcz, Wers.
 
17.
Kwieciński Z. (1995), Socjopatologia edukacji, Olecko, Mazurska Wszechnica Nauczycielska.
 
18.
Kwieciński Z. (1998), Dziesięciościan edukacji (składniki i aspekty – potrzeba całościowego ujęcia), w: T. Jaworska, R. Leppert R. (red.), Wprowadzenie do pedagogiki. Wybór tekstów, Kraków, „Impuls”.
 
19.
Loch W. (1976), Enkulturation als anthropologischer Grundbegriff der Pädagogik, w: E. Weber (Hrsg.), Der Erziehungs- und Bildungsbegriff im 20. Jahrhundert, Bad Heilbrunn/Obb., Verlag Julius Klinkhardt, s. 122-140.
 
20.
Mazurkiewicz E. (2001), Pożytki z osiągnięć pedagogiki społecznej dla edukacji zdrowotnej, w: B. Woynarowska, M. Kapica (red.), Teoretyczne podstawy edukacji zdrowotnej. Stan i oczekiwania, Warszawa, PZWL.
 
21.
Nowak M. (1992a), Ku zbuntowanej młodzieży, „Przegląd Uniwersytecki KUL”, nr 3(17), s. 8-9.
 
22.
Nowak M. (1992b), O wartościach chrześcijańskich w wychowaniu, „Kultura i Edukacja”, nr 2 (2), s. 41-43.
 
23.
Nowak M. (1992c), Pedagogika adaptacji w społeczności pluralistycznej, Materiały z Konferencji Komitetu Prognoz „Polska w XXI wieku” przy Prezydium PAN nt. Adaptacja – Ucieczka - Przyszłość, Jachranka, listopad, ss. 14.
 
24.
Nowak M. (1993), Wychowanie a wartości, „Wychowanie do Wartości”, Zeszyty Problemowe Kwartalnika “Problemy Edukacji” 1, s. 43-73.
 
25.
Nowak M. (1999), Podstawy pedagogiki otwartej, Lublin RW KUL.
 
26.
Olesen V., Whittaker E. (1968), Conditions under which college students borrow, use and alter slang, “American Speech”, 43, s. 222-228.
 
27.
Olmsted A.G., Paget M.S. (1969), Some theoretical issues in professional socialization, “International Journal of Medical Education”, 44, s. 663-669.
 
28.
Olmsted A.G., Paget M.S. (1969), Some theoretical issues in professional socialization, “International Journal of Medical Education” 44, s. 665-666.
 
29.
Petkowicz A. (2002), Szanse edukacyjne młodzieży gimnazjalnej w opinii podmiotów szkoły, Lublin, KUL (maszynopis).
 
30.
Reboul O. (1989), La philosophie de l’éducation, Paris, PUF.
 
31.
Stróżewski W. (1981), Istnienie i wartość. Kraków, Znak.
 
eISSN:2657-9332
ISSN:2081-6081