PL EN
OCHRONA MAŁOLETNICH INTERNAUTÓW W PRAWIE I PRAKTYCE PAŃSTW UNII EUROPEJSKIEJ
 
Więcej
Ukryj
1
Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II
Data publikacji: 25-07-2019
 
Rozprawy Społeczne/Social Dissertations 2011;5(1):78–100
 
SŁOWA KLUCZOWE
STRESZCZENIE
Celem publikacji jest analiza podstaw prawnych ochrony małoletnich internautów, w tym regulacji Unii Europejskiej, Rady Europy oraz prawa krajowego. Ponadto weryfikacja działań podejmowanych przez państwa Wspólnoty w tytułowym zakresie. Próba odpowiedzi na pytanie: czy zaproponowane rozwiązania są skuteczne? Po wstępnych rozważaniach teoretycznych dotyczących mapy zagrożeń (związane z treściami oraz wynikające z utrzymywania kontaktów przez internet) przeanalizowano kluczowe dla tytułowej ochrony regulacje prawne (Konwencja RE o Cyberprzestępczości z 23 listopada 2001 r.; Decyzja Ramowa Rady UE 2004/68/WSiSW dotycząca zwalczania seksualnego wykorzystywania dzieci i pornografii dziecięcej z 22 grudnia 2003 r.; Konwencja RE z 12 lipca 2007 r. o ochronie dzieci przed seksualnym wykorzystywaniem i niegodziwym traktowaniem w celach seksualnych) oraz znowelizowany polski kodeks karny. Wdrożenie priorytetów polityki ochrony dokonuje się poprzez realizację programów pomocowych. Jednym z nich jest Safer Internet. Omówiono podstawowe cele, główne obszary działań, założenia i priorytety, zrealizowane inicjatywy (m.in. Międzynarodowy Dzień Bezpieczniejszego Internetu). Zweryfikowano założenia Polskiego Centrum Programu Safer Internet, w tym działalność Fundacji Dzieci Niczyje oraz Naukowej i Akademickiej Sieci Komputerowej w przedmiotowym zakresie. Omówiono zadania i inicjatywy projektu Saferinternet.pl (m.in. zespół kontaktowy: Dyżurnet.pl, tzw. hotline oraz zespół pomocowy, tzw. Helpline.org.pl), cele kampanii medialnych i społecznych (np. Dziecko w sieci). Zanalizowano także projekt Youth Protection Roundtable jako przykład współpracy specjalistów z zakresu technologii i pedagogiki podejmowanych w celu zapewnienia ochrony dzieci i młodzieży w internecie. W artykule zastosowaną metodę analitycznoopisową. Z uwagi na nieuchronny rozwój nowych technologii informacyjnych i komunikacyjnych Wspólnota Europejska powinna w trybie pilnym zapewnić pełną i odpowiednią ochronę dzieci i młodzieży poprzez przyjęcie dyrektywy, która dla całego jej terytorium zapewni, że przekazywane treści są legalne, respektują zasadę poszanowania godności ludzkiej oraz nie szkodzą prawidłowemu rozwojowi małoletnich. Obowiązujące prawo nie zapewnia pełnej ochrony. Tylko międzynarodowa współpraca instytucji publicznych, stowarzyszeń konsumenckich, poparta przepisami prawa oraz prawidłowo realizowaną edukacją medialną może zapewnić taką ochronę.
 
REFERENCJE (67)
1.
Awareness, http://www.europa.eu.int/infor..., [21.12.2010].
 
2.
Berson I. R. (2003), Cyberofiary: psychospołeczne konsekwencje wykorzystywania młodzieży za pośrednictwem internetu. „Dziecko Krzywdzone”, nr 2, s. 72-83.
 
3.
Boratyński J. (2009), Działania Unii Europejskiej przeciwko wykorzystywaniu seksualnemu dzieci. Materiały pokonferencyjne. Wydawnictwo FDN, Warszawa.
 
4.
Braun-Gałkowska M. (2003), Oddziaływanie internetu na psychikę dzieci. „Edukacja Medialna”, nr 3, s. 14-20.
 
5.
Busch M. (2009), Program unijny Safer Internet - realizowane i planowane działania. Wykład wygłoszony podczas III Międzynarodowej Konferencji: Bezpieczeństwo dzieci i młodzieży w internecie. Materiały niepublikowane, Warszawa.
 
6.
Computer Emergency Response Team, www.cert.pl, [09.01.2011].
 
7.
Croll J. (2009), Rekomendacje wypracowane w ramach projektu Youth Protection Roundtable. Materiały pokonferencyjne. Wydawnictwo FDN, Warszawa.
 
8.
Decyzja nr 1351/2008/EC Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 24 grudnia 2008 r. w sprawie kontynuacji wieloletniego programu wspólnotowego na rzecz bezpieczniejszego korzystania z internetu i nowych technologii sieciowych, Dz. Urz. L 348 z 24.12.2008.
 
9.
Decyzja nr 276/1999/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 25 stycznia 1999 r. przyjmująca wieloletni plan działań Wspólnoty w zakresie promowania bezpieczniejszego korzystania z internetu poprzez zwalczanie sprzecznych z prawem i szkodliwych treści w światowych sieciach komputerowych, Dz. Urz. L 33 z 06.02.1999.
 
10.
Decyzja nr 854/2005WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 maja 2005 r. w sprawie kontynuacji wieloletniego programu wspólnotowego na rzecz bezpieczniejszego korzystania z internetu i nowych technologii sieciowych, Dz. Urz. L 149 z 11.05.2005.
 
11.
Decyzja Ramowa Rady 2004/68/WSiSW z dnia 22 grudnia 2003 r. dotycząca zwalczania seksualnego wykorzystywania dzieci i pornografii dziecięcej, Dz. Urz. L 013 z 20.01.2004.
 
12.
Dynamiczna Koalicja na rzecz Bezpieczeństwa Dzieci w Internecie, http://www.dzieckowsieci.pl/st..., [09.11.2010].
 
13.
Dyrektywa 2010/13/UE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 10 marca 2010 r. o audiowizualnych usługach medialnych, Dz. Urz. L 95/22 z 15.04.2010.
 
14.
Dyżurnet.pl, (2009), J@k w necie? Bezpiecznie!!! Warsztaty dla klas gimnazjalnych. Wydawnictwo Dyżurnet, Warszawa.
 
15.
Dyżurnet.pl, (2009), Rozwiązania filtrujące niepożądane treści w internecie. Wydawnictwo Dyżurnet.pl, Warszawa.
 
16.
Dziecko w sieci - nowe przepisy ułatwią walkę z pedofilią, http://www.wirtualnemedia.pl/a..., [09.08.2010].
 
17.
Dzień Bezpiecznego Internetu, www.dbi.pl, [09.11.2010].
 
18.
Fundacja Dzieci Niczyje, (2010), Dyżurnet.pl. Raport z działalności zespołu w latach 2005-2009. Wydawnictwo Dyżurnet.pl, Warszawa.
 
19.
Fundacja Dzieci Niczyje, www.fdn.pl, [28.12.2010].
 
20.
Fundacja Kidprotect.pl, www.kidprotect.pl, [09.01.2011].
 
21.
Guerreschi C. (2006), Nowe uzależnienia. Wydawnictwo Salwator, Kraków.
 
22.
Helpline.org.pl, http://www.dzieckowsieci.pl/st..., [11.01.2011].
 
23.
Historia Dyzurnet.pl, http://www.dyzurnet.pl/o_nas/h..., [09.01.2011].
 
24.
 
25.
Inicjatywy i raporty Komisji Europejskiej. Sprawozdanie nr 21/2009, http://www.senat.gov.pl/k7/ue/..., [15.06.2010].
 
26.
Internet bezpieczniejszy dla dzieci! Konferencja ministerialna Unii Europejskiej w Pradze: 20.04.2009r., http://www.mswia.gov.pl/portal..., [12.09.2009].
 
27.
Jończyk I., Różycka M., Kurowski B., Węgłowski B. (2007), Jak w necie? Bezpiecznie! Wydawnictwo Dyżurnet, Warszawa.
 
28.
Kodeks karny; Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r., Dz.U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 ze zm.
 
29.
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej; Ustawa z dnia 2 kwietnia 1997 r., Dz.U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483.
 
30.
Konwencja o Prawach Dziecka z dnia 20 listopada 1989 r. Ustawa w sprawie ratyfikacji Konwencji o Prawach Dziecka z dnia 20 listopada 1989 r., Dz.U. z 1991 r. Nr 120, poz. 526.
 
31.
Konwencja Rady Europy o Cyberprzestępczości z dnia 23 listopada 2001 r., http://www.ms.gov.pl/ue/ue3in3..., [07.05.2010].
 
32.
Konwencja Rady Europy o ochronie dzieci przed seksualnym wykorzystywaniem i niegodziwym traktowaniem w celach seksualnych z dnia 12 lipca 2007 r., http://www.ms.gov.pl/re/081027..., [03.02.2008].
 
33.
Kosek-Nita S. (2006), Uzależnienie od komputera i jego następstwa. „Wychowanie na Co Dzień”, nr 3, s. 6-9.
 
34.
Levina O. (2009), Pomoc ofiarom wykorzystywania seksualnego przez internet w Rosji. Wykład wygłoszony podczas III Międzynarodowej Konferencji: Bezpieczeństwo dzieci i młodzieży w internecie. Materiały niepublikowane, Warszawa.
 
35.
Maj M. (2009), Techniczne aspekty bezpieczeństwa w internecie. Wykład wygłoszony podczas III Międzynarodowej Konferencji: Bezpieczeństwo dzieci i młodzieży w internecie. Materiały niepublikowane, Warszawa.
 
36.
Międzynarodowa Konferencja: Bezpieczeństwo dzieci i młodzieży w internecie, http://konferencja.saferintern... mlodziezy_w_internecie.html, [11.01.2011].
 
37.
Murawska-Najmiec E. (2005), Informacja na temat działań społeczności międzynarodowej na rzecz objęcia internetu systemem prawa przy jednoczesnej ochronie swobody wypowiedzi i informacji. Wydawnictwo KRRiT, Warszawa.
 
38.
Naukowa i Akademicka Sieć Komputerowa, www.nask.pl, [08.01.2011].
 
39.
Projekt Saferinternet.pl, http://www.dzieckowsieci.pl/st..., [10.01.2011].
 
40.
Protokół Opcjonalny do Konwencji Narodów Zjednoczonych o Prawach Dziecka dotyczący sprzedaży dzieci, prostytucji dziecięcej i pornografii z udziałem dzieci z dnia 25 maja 2000 r., http://www.vilp.de/p11.htm, [08.03.2010].
 
41.
Pyżalski J. (2009), Agresja elektroniczna dzieci i młodzieży – różne wymiary zjawiska. „Dziecko Krzywdzone”, nr 29, s. 12- 26.
 
42.
Rekomendacja Komitetu Ministrów Rady Europy Rec(2001)8 z dnia 31 października 2001 r. dotycząca samoregulacji w zakresie cyberzawartości: samoregulacja oraz ochrona użytkowników przed treściami nielegalnymi i szkodliwymi w usługach informacyjnokomunikacyjnych, http://www.krrit.gov.pl/bip/Po..., [06.02.2010].
 
43.
Safer Internet Programme: Empowering and Protecting Children Online, http://ec.europa.eu/informatio..., [07.01.2011].
 
44.
Safer Internet w Europie, http://www.saferinternet.pl/aw..., [02.01.2011].
 
45.
Safer Internet w Polsce, http://www.saferinternet.pl/sa..., [07.01.2011].
 
46.
Safer Internet, http://ec.europa.eu/informatio..., [04.01.2011].
 
47.
Saferinternet.pl, www.saferinternet.pl, [10.01.2011].
 
48.
Serzycki M. (2009), Portale społecznościowe a ochrona danych osobowych. Wykład wygłoszony podczas III Międzynarodowej Konferencji: Bezpieczeństwo dzieci i młodzieży w internecie. Materiały niepublikowane, Warszawa.
 
49.
Shaw G. (2009), Europejska współpraca na rzecz walki z pornografią dziecięcą w internecie – studium przypadków. Materiały konferencyjne z III Międzynarodowej Konferencji: Bezpieczeństwo dzieci i młodzieży w internecie - Warszawa 29-30.09.2009 r. Wydawnictwo FDN, Warszawa.
 
50.
Społeczności sieciowe: Komisja pośredniczy w porozumieniu głównych firm internetowych, http://europa.eu/rapid/pressRe..., [13.02.2010].
 
51.
Stiftung Digitale Chancen (2009), Zestaw zaleceń projektu Youth Protection Roundtable. Stiftung Digitale Chancen, Hamburg.
 
52.
Śpiewak J. (2010), Wykorzystanie seksualne dziecka w kodeksie karnym. „Niebieska Linia”, nr 3, s. 28-37.
 
53.
Śpiewak J., Aspekty prawne, http://www.kidprotect.pl/artyk..., [03.04.2008].
 
54.
Tęcza-Ćwierz T. (2003), Internet - szanse i zagrożenia. „Wychowawca”, nr 6, s. 16-17.
 
55.
Ustawa z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego, Dz.U. z 1994 r. Nr 111, poz. 535.
 
56.
Walrave F., Heirman W. (2009), Skutki cyberbullyingu – oskarżenie czy obrona technologii?. „Dziecko Krzywdzone”, nr 29, s. 27 - 36.
 
57.
Wojtasik Ł. (2009), Przemoc rówieśnicza z użyciem mediów elektronicznych. „Dziecko Krzywdzone”, nr 29, s. 7-11.
 
58.
Wojtasik Ł. (2003), Pedofilia i pornografia dziecięca w internecie. „Dziecko Krzywdzone”, nr 2, s. 56 – 67.
 
59.
Wojtasik Ł., Pedofilia i pornografia dziecięca w internecie, http://www.fdn.pl/index/?id=0f..., [09.09.2010].
 
60.
Wolak J., Mitchell K., Finkelhor D. (2009), Czy nękanie za pośrednictwem internetu jest formą przemocy rówieśniczej? Analiza zjawiska nękania online przez znajomych rówieśników i przez sprawców znanych wyłącznie z sieci. „Dziecko Krzywdzone”, nr 29, s. 77- 89.
 
61.
Youth Protection Roundtable, http://www.dzieckowsieci.pl/st..., [12.01.2011].
 
62.
Youth Protection Roundtable, www.yprt.eu, [12.01.2011].
 
63.
Zalecenie Komisji C(2009)6464 z dnia 20 sierpnia 2009 r. w sprawie umiejętności korzystania z mediów w środowisku cyfrowym w celu stworzenia bardziej konkurencyjnego sektora audiowizualnego i treści cyfrowych oraz stworzenia integracyjnego społeczeństwa opartego na wiedzy, Dz. Urz. L 227 z 29.8.2009.
 
64.
Zalecenie Parlamentu Europejskiego dla Rady z dnia 3 lutego 2009 r. w sprawie walki z seksualnym wykorzystywaniem dzieci i pornografią dziecięcą, Dz. Urz. L. 12 z 03.02.2009.
 
65.
Zalecenie Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie ochrony małoletnich, godności ludzkiej oraz prawa do odpowiedzi w odniesieniu do konkurencyjności europejskiego przemysłu audiowizualnego oraz internetowych usług informacyjnych, Dz. Urz. L 378 z 27.12.2006.
 
66.
Zalecenie Rady Europy Rec(2009)5 z dnia 8 lipca 2009 r. w sprawie ochrony dzieci przed szkodliwymi treściami i zachowaniami oraz promowania ich aktywnego uczestnictwa w nowym środowisku informacyjnym i komunikacyjnym, https://wcd.coe.int/ViewDoc.js...; [17.07.2009].
 
67.
Zespół Dyżurnet, www.dyzurnet.pl, [27.12.2010].
 
eISSN:2657-9332
ISSN:2081-6081